พระราชบัญญัติ
พระราชบัญญัติเหรียญดุษฎีมาลา พุทธศักราช 2484
8 มาตรา · ประกาศ 12 พ.ย. 2484 · แก้ไขล่าสุดโดย พระราชบัญญัติเหรียญดุษฎีมาลา (ฉบับที่ 2) พุทธศักราช 2485
โดยที่สภาผู้แทนราษฎรลงมติว่า สมควรแก้ไขกฎหมายว่าด้วยเครื่องราชอิสริยาภรณ์สำหรับความดีความชอบเหรียญดุษฎีมาลา จึ่งมีพระบรมราชโองการให้ตราพระราชบัญญัติขึ้นไว้โดยคำแนะนำและยินยอมของสภาผู้แทนราษฎร ดั่งต่อไปนี้
ในพระปรมาภิไธยสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวอานันทมหิดล คณะผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ (ตามประกาศประธานสภาผู้แทนราษฎร ลงวันที่ ๔ สิงหาคม พุทธศักราช ๒๔๘๐) อาทิตย์ทิพอาภา พล. อ. พิชเยนทรโยธิน ตราไว้ ณ วัน ที่ ๒๔ ตุลาคม พุทธศักราช ๒๔๘๔ เป็นปีที่ ๘ ในรัชชกาลปัจจุบัน
มาตรา 1
พระราชบัญญัตินี้ให้เรียกว่า “พระราชบัญญัติเหรียญดุษฎีมาลา พุทธศักราช ๒๔๘๔”
มาตรา 2
ให้ใช้พระราชบัญญัตินี้ตั้งแต่วันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป
มาตรา 3
ให้ยกเลิกพระราชบัญญัติเครื่องราชอิสริยาภรณ์สำหรับความดีความชอบเหรียญดุษฎีมาลา ปีมะเมีย จัตวาศก ศักราช ๑๒๔๔ และบรรดากฎหมาย กฎ และข้อบังคับอื่น ๆ ในส่วนที่มีบัญญัติไว้แล้วในพระราชบัญญัตินี้ หรือซึ่งขัดแย้งกับบทแห่งพระราชบัญญัตินี้
มาตรา 4
เหรียญนี้สำหรับพระราชทานผู้ทรงคุณวุฒิในทางศิลปวิทยาอันได้แสดงให้ประจักษ์เป็นพิเศษแล้ว ตามที่ทรงพระราชดำริเห็นสมควร และถ้าผู้ที่ได้รับพระราชทานเหรียญนี้ได้ใช้ศิลปวิทยาเป็นคุณประโยชน์ให้แก่ชาติบ้านเมืองได้ผลถึงขนาด ผู้นั้นอาจได้รับพระราชทานเงินพิเศษประจำเดือน ซึ่งชาติให้เป็นการตอบแทน เงินพิเศษนี้จะได้กำหนดเป็นกรณี ๆ คิดเป็นเงินปี รายหนึ่งปีหนึ่งอย่างสูงสำหรับผู้ต้นคิดชั้นเยี่ยมไม่เกิน ๔,๘๐๐ บาท นอกจากนั้นไม่เกิน ๑,๒๐๐ บาท และจะจ่ายให้ตลอดชีวิตของผู้ที่ได้รับพระราชทาน เว้นแต่ผู้นั้นประพฤติตนไม่สมเกียรติ หรือไม่อยู่ภายใต้ระเบียบและวินัยซึ่งกำหนดไว้ ก็อาจถูกตัดเงินพิเศษดังกล่าวนี้ได้
มาตรา 5
เหรียญนี้มีลักษณะเป็นเหรียญเงินรูปไข่ กาไหล่ทอง ด้านหน้ามีพระบรมรูปพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว เบื้องล่างมีใบชัยพฤกษ์ไขว้ ด้านหลังมีรูปพระไทยเทวาธิราชทรงพระขรรค์ยืนแท่นพิงโล่ พระหัตถ์ซ้ายทรงพวงมาลัย จะสวมที่ตรงจารึกนามผู้ได้รับ มีเลข ๑๒๔๔ ห่วงเหรียญเป็นรูปพระขรรค์ชัยศรีกับธารพระกรเทวรูปไขว้รองรับแผ่นโลหะ จารึกอักษรว่า “ทรงยินดี” ห้อยกับแพรแถบ กว้าง ๓ เซนติเมตร ริ้วแดงริ้วขาวสำหรับฝ่ายทหารและตำรวจ ริ้วขาวริ้วชมพูสำหรับฝ่ายพลเรือน ประดับที่อกเสื้อเบื้องซ้าย กับมีเข็ม ปลายเป็นช่อปทุมทั้ง ๒ ข้าง จารึกอักษรว่า “ศิลปวิทยา” กลัดที่แพรแถบเหนือเหรียญ สำหรับพระราชทานสตรีใช้ห้อยกับแพรแถบ ผูกเป็นรูปแมลงปอประดับเสื้อที่หน้าบ่าซ้าย
มาตรา 6
การพระราชทานเหรียญนี้พระราชทานให้เป็นกรรมสิทธิ์ เมื่อผู้ได้รับพระราชทานวายชนม์ ให้ทายาทโดยธรรมรักษาไว้เป็นที่ระลึก แต่ถ้าผู้ได้รับพระราชทานก็ดี ทายาทโดยธรรมก็ดี ประพฤติตนไม่สมเกียรติ อาจทรงเรียกคืนได้ ถ้าส่งคืนไม่ได้ด้วยประการใด ๆ ภายในกำหนดสามสิบวัน จะต้องใช้ราคาเหรียญนั้น
มาตรา 7
บรรดาผู้ซึ่งได้รับพระราชทานเหรียญดุษฎีมาลาและเข็มอยู่แล้วในวันใช้พระราชบัญญัตินี้ มีสิทธิและหน้าที่ตามพระราชบัญญัตินี้ทุกประการ
มาตรา 8
ให้นายกรัฐมนตรีรักษาการให้เป็นไปตามพระราชบัญญัตินี้
ผู้รับสนองพระบรมราชโองการ พิบูลสงคราม นายกรัฐมนตรี
บทบัญญัติประกอบ หมายเหตุ และบทเฉพาะกาลของกฎหมายแก้ไขเพิ่มเติม
พระราชบัญญัติเหรียญดุษฎีมาลา (ฉบับที่ ๒) พุทธศักราช ๒๔๘๕
มาตรา ๒ ให้ใช้พระราชบัญญัตินี้ตั้งแต่วันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป
มาตรา ๔ ให้นายกรัฐมนตรีรักษาการตามพระราชบัญญัตินี้
