อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๖ และมาตรา ๗ (๓) แห่งพระราชบัญญัติธนาคารออมสิน พ.ศ. ๒๔๘๙ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังออกกฎกระทรวงไว้ ดังต่อไปนี้
ข้อ 1
ให้ยกเลิก
(๑) กฎกระทรวง ฉบับที่ ๖ (พ.ศ. ๒๔๙๓) ออกตามความในพระราชบัญญัติธนาคารออมสิน พ.ศ. ๒๔๘๙ ว่าด้วยการรับฝากเงินประเภทสงเคราะห์ชีวิตและครอบครัว
(๒) กฎกระทรวง ฉบับที่ ๑๘ (พ.ศ. ๒๕๐๘) ออกตามความในพระราชบัญญัติธนาคารออมสิน พ.ศ. ๒๔๘๙ ว่าด้วยการรับฝากเงินประเภทสงเคราะห์ชีวิตและครอบครัว
(๓) กฎกระทรวง ฉบับที่ ๓๑ (พ.ศ. ๒๕๒๒) ออกตามความในพระราชบัญญัติธนาคารออมสิน พ.ศ. ๒๔๘๙ ว่าด้วยการรับฝากเงินประเภทสงเคราะห์ชีวิตและครอบครัว
ข้อ 2
ในกฎกระทรวงนี้ “คำขอเปิดบัญชีฝากเงิน” หมายความว่า เอกสารแสดงความจำนงขอฝากเงินเพื่อรับประโยชน์ตามเงื่อนไขกรมธรรม์การฝากเงิน “กำหนดระยะเวลาขอรับเงินสงเคราะห์” หมายความว่า กำหนดระยะเวลาที่ผู้ฝากจะได้รับเงินสงเคราะห์ตามที่ระบุไว้ในกรมธรรม์การฝากเงิน “เงินสงเคราะห์” หมายความว่า จำนวนเงินที่ผู้ฝากจะได้รับเมื่อยังมีชีวิตอยู่ตามกำหนดระยะเวลาขอรับเงินสงเคราะห์ หรือผู้รับประโยชน์จะได้รับเมื่อผู้ฝากตายลงก่อนวันครบกำหนดระยะเวลาขอรับเงินสงเคราะห์ “อัตราเงินฝาก” หมายความว่า จำนวนเงินที่ผู้ฝากจะต้องส่งฝากเป็นรายปีตามเกณฑ์อายุของผู้ฝาก ผู้ฝากจะขอแบ่งส่งเป็นงวดหกเดือน สามเดือน หรือหนึ่งเดือนก็ได้ แต่จะต้องส่งเงินฝากตามอัตราที่กำหนด “กรมธรรม์การฝากเงิน” หมายความว่า เอกสารหลักฐานแสดงการรับฝากเงิน “มูลค่าเงินสด” หมายความว่า จำนวนเงินสดที่ผู้ฝากจะได้รับคืนเมื่อบอกเลิกส่งเงินฝาก “มูลค่าใช้เงินสำเร็จ” หมายความว่า จำนวนเงินที่ผู้ฝากหรือผู้รับประโยชน์จะได้รับในวันครบกำหนดระยะเวลาขอรับเงินสงเคราะห์หรือเมื่อผู้ฝากตายลง ในกรณีที่ผู้ฝากงดส่งเงินฝาก “อาชีพอันตราย” หมายความว่า อาชีพที่ล่อแหลมต่ออันตรายอาจทำให้ถึงตายได้ทันที ตามที่ธนาคารออมสินจะได้ประกาศในราชกิจจานุเบกษาให้ทราบเป็นคราว ๆ ไป
ข้อ 3
บุคคลใดประสงค์จะฝากเงินประเภทสงเคราะห์ชีวิตและครอบครัว ให้แสดงความจำนง ณ สำนักงานธนาคารออมสินแห่งใดแห่งหนึ่ง โดยทำคำขอเปิดบัญชีฝากเงินตามแบบที่ธนาคารออมสินกำหนดและต้องแถลงความจริงตามข้อสอบถามที่ปรากฏในคำขอเปิดบัญชีฝากเงิน
ข้อ 4
ธนาคารออมสินอาจจัดให้มีการตรวจสุขภาพ หรือเรียกหลักฐานแสดงสุขภาพอนามัยของผู้ฝากได้
ข้อ 5
ลักษณะผู้ฝาก กำหนดระยะเวลาขอรับเงินสงเคราะห์ จำนวนเงินสงเคราะห์ อัตราเงินฝาก มูลค่าเงินสด มูลค่าใช้เงินสำเร็จ และเงื่อนไขในการฝากเงิน ให้เป็นไปตามที่คณะกรรมการกำหนด
ข้อ 5/1
ให้ธนาคารออมสินเรียกเก็บค่าธรรมเนียมในการรับฝากเงินประเภทสงเคราะห์ชีวิตและครอบครัวได้ตามอัตราที่คณะกรรมการกำหนด
ข้อ 6
ธนาคารออมสินมีอำนาจเรียกเพิ่มอัตราเงินฝากสำหรับผู้ฝากที่มีอาชีพอันตราย
ข้อ 7
ธนาคารออมสินจะจ่ายเงินสงเคราะห์ หรือเงินผลประโยชน์อื่นใดให้แก่ผู้รับประโยชน์ตามที่ระบุไว้ในกรมธรรม์การฝากเงิน ในกรณีที่ผู้ฝากตายและมิได้ระบุผู้รับประโยชน์ไว้ในกรมธรรม์การฝากเงินนั้น ธนาคารออมสินจะจ่ายเงินสงเคราะห์ หรือเงินผลประโยชน์อื่นใดตามมาตรา ๒๔ แห่งพระราชบัญญัติธนาคารออมสิน พ.ศ. ๒๔๘๙ ทั้งนี้ โดยหักหนี้สินค้างชำระก่อน
ข้อ 8
ถ้าผู้ฝากถึงแก่ความตายโดยกระทำอัตวินิบาตกรรมด้วยใจสมัครภายในหนึ่งปี นับแต่วันเริ่มส่งเงินฝาก ซึ่งถือเป็นวันเริ่มสัญญาหรือวันต่ออายุกรมธรรม์การฝากเงิน ธนาคารออมสินย่อมพ้นจากความผูกพันที่จะจ่ายเงินสงเคราะห์ แต่จะจ่ายคืนเงินฝากที่ได้รับไว้แล้วให้แก่ผู้รับประโยชน์ตามที่ระบุไว้ในกรมธรรม์การฝากเงิน แต่ในกรณีที่มิได้ระบุผู้รับประโยชน์ไว้ในกรมธรรม์การฝากเงิน ธนาคารออมสินจะจ่ายคืนเงินฝากที่ได้รับไว้แล้วตามมาตรา ๒๔ แห่งพระราชบัญญัติธนาคารออมสิน พ.ศ. ๒๔๘๙ ทั้งนี้ โดยหักหนี้สินค้างชำระก่อน
ข้อ 9
ถ้าผู้ฝากถูกผู้รับประโยชน์กระทำการฆาตกรรมโดยเจตนา ธนาคารออมสินย่อมพ้นจากความผูกพันที่จะจ่ายเงินสงเคราะห์ แต่จะจ่ายคืนเงินฝากที่ได้รับไว้แล้วให้แก่ทายาทของผู้ฝาก ทั้งนี้ โดยหักหนี้สินค้างชำระก่อน
ข้อ 10
ธนาคารออมสินอาจจัดให้มีการพิสูจน์ความตาย หรือทุพพลภาพของผู้ฝากได้
ข้อ 11
ข้อกำหนดในกฎกระทรวงนี้ไม่มีผลกระทบกระเทือนถึงสิทธิใด ๆ ของผู้ฝากและผู้รับประโยชน์ หรือทายาทของผู้ฝากที่มีอยู่ก่อนวันที่กฎกระทรวงนี้ใช้บังคับ
ข้อ 12
ให้นำกฎกระทรวง ฉบับที่ ๒๙ (พ.ศ. ๒๕๑๙) ออกตามความในพระราชบัญญัติธนาคารออมสิน พ.ศ. ๒๔๘๙ ว่าด้วยการรับฝากเงินออมสิน เฉพาะส่วนที่ไม่ขัดหรือแย้งกับกฎกระทรวงนี้มาใช้บังคับแก่การฝากเงินประเภทสงเคราะห์ชีวิตและครอบครัวโดยอนุโลม
ให้ใช้ ณ วันที่ ๑๘ ธันวาคม พ.ศ. ๒๕๒๓ อำนวย วีรวรรณ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง
หมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ เนื่องจากกฎกระทรวงออกตามความในพระราชบัญญัติธนาคารออมสิน พ.ศ. ๒๔๘๙ ว่าด้วยการรับฝากเงินประเภทสงเคราะห์ชีวิตและครอบครัว ได้ใช้บังคับมานาน ไม่เหมาะสมแก่ภาวะการณ์ในปัจจุบัน สมควรแก้ไขและปรับปรุงให้เหมาะสมยิ่งขึ้น จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้
บทบัญญัติประกอบ หมายเหตุ และบทเฉพาะกาลของกฎหมายแก้ไขเพิ่มเติม
กฎกระทรวง ฉบับที่ ๔๕ (พ.ศ. ๒๕๔๘) ออกตามความในพระราชบัญญัติธนาคารออมสิน พ.ศ. ๒๔๘๙ ว่าด้วยการรับฝากเงินประเภทสงเคราะห์ชีวิตและครอบครัว
หมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ เนื่องจากปัจจุบันการประกอบธุรกิจสงเคราะห์ชีวิตและครอบครัว (ประกันชีวิต) ตามที่กำหนดไว้ในกฎกระทรวง ฉบับที่ ๓๔ (พ.ศ. ๒๕๒๓) ออกตามความในพระราชบัญญัติธนาคารออมสิน พ.ศ. ๒๔๘๙ ว่าด้วยการรับฝากเงินประเภทสงเคราะห์ชีวิตและครอบครัว
เป็นธุรกิจที่มีการแข่งขันสูงและการปรับเปลี่ยนลักษณะการดำเนินธุรกิจนี้จำเป็นต้องอาศัยความรวดเร็ว ดังนั้น สมควรกำหนดให้คณะกรรมการธนาคารออมสินมีอำนาจกำหนดลักษณะผู้ฝาก ระยะเวลาขอรับเงินสงเคราะห์ จำนวนเงินสงเคราะห์ อัตราเงินฝาก มูลค่าเงินสด มูลค่าใช้เงินสำเร็จ และเงื่อนไขในการฝากเงิน
รวมทั้งกำหนดให้ธนาคารออมสินมีอำนาจในการเรียกเก็บค่าธรรมเนียมในการรับฝากเงินประเภทสงเคราะห์ชีวิตและครอบครัวได้ตามอัตราที่คณะกรรมการธนาคารออมสินกำหนด เพื่อให้ธนาคารออมสินสามารถเพิ่มประสิทธิภาพในการดำเนินงานและบริหารธุรกิจสงเคราะห์ชีวิตและครอบครัว (ประกันชีวิต) ได้ดียิ่งขึ้น
จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้
