กฎกระทรวง ฉบับที่ 4 (พ.ศ. 2524) ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. 2522
18 ข้อ · ประกาศ 25 ธ.ค. 2524
อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๗ มาตรา ๒๓ วรรคสอง และมาตรา ๒๘ วรรคสี่ แห่งพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคมออกกฎกระทรวงไว้ ดังต่อไปนี้
(๑) บุคคลธรรมดา (ก) เลขประจำตัวประชาชน และคำยินยอมให้นายทะเบียนเข้าถึงข้อมูลดังกล่าว เพื่อประโยชน์ในการตรวจสอบ (ข) ตัวอย่างเครื่องหมายประจำรถ (ค) รูปถ่ายสำนักงานและรูปถ่ายสถานที่เก็บรถ ขนาดไม่น้อยกว่า ๗.๖๐ x ๑๒.๗๐ เซนติเมตร อย่างละ ๒ รูป (ง) หลักฐานแสดงกรรมสิทธิ์หรือสิทธิการใช้สถานที่เก็บรถ (จ) หลักฐานแสดงกรรมสิทธิ์หรือสิทธิครอบครองรถ ในกรณีที่มีรถอยู่แล้วในวันยื่นคำขอ
(๒) ห้างหุ้นส่วนสามัญ (ก) รายชื่อผู้เป็นหุ้นส่วนทุกคน (ข) เลขประจำตัวประชาชนของผู้เป็นหุ้นส่วนทุกคน และคำยินยอมให้นายทะเบียนเข้าถึงข้อมูลดังกล่าว เพื่อประโยชน์ในการตรวจสอบ (ค) ตัวอย่างรอยตราประทับของผู้ยื่นคำขอ ๒ ตรา ถ้ามี (ง) เอกสารและหลักฐานตาม (๑) (ข) (ค) (ง) และ (จ)
(๓) ห้างหุ้นส่วนสามัญจดทะเบียนหรือห้างหุ้นส่วนจำกัด (ก) หนังสือรับรองการจดทะเบียนและวัตถุประสงค์ของห้างหุ้นส่วนสามัญจดทะเบียนหรือห้างหุ้นส่วนจำกัด ซึ่งนายทะเบียนหุ้นส่วนบริษัทรับรองไว้ไม่เกินเก้าสิบวัน (ข) รายชื่อและสัญชาติของผู้เป็นหุ้นส่วนทุกคน (ค) เลขประจำตัวประชาชน และคำยินยอมให้นายทะเบียนเข้าถึงข้อมูลดังกล่าว เพื่อประโยชน์ในการตรวจสอบ หรือหนังสือเดินทางหรือใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวในกรณีที่ผู้เป็นหุ้นส่วนมิได้มีสัญชาติไทย ของผู้เป็นหุ้นส่วนทุกคน (ง) ตัวอย่างรอยตราประทับของผู้ยื่นคำขอ ๒ ตรา ถ้ามี (จ) เอกสารและหลักฐานตาม (๑) (ข) (ค) (ง) และ (จ)
(๔) บริษัทจำกัดหรือบริษัทมหาชนจำกัด (ก) หนังสือรับรองการจดทะเบียนและวัตถุประสงค์ของบริษัทจำกัดหรือบริษัทมหาชนจำกัด ซึ่งนายทะเบียนหุ้นส่วนบริษัทรับรองไว้ไม่เกินเก้าสิบวัน (ข) รายชื่อและสัญชาติของผู้ถือหุ้นทุกคนและจำนวนหุ้นที่ผู้ถือหุ้นแต่ละคนถือ (ค) เลขประจำตัวประชาชน และคำยินยอมให้นายทะเบียนเข้าถึงข้อมูลดังกล่าว เพื่อประโยชน์ในการตรวจสอบ หรือหนังสือเดินทางหรือใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวในกรณีที่กรรมการของบริษัทมิได้มีสัญชาติไทย ของกรรมการของบริษัททุกคน (ง) ข้อบังคับฉบับตีพิมพ์ (จ) ตัวอย่างรอยตราประทับของผู้ยื่นคำขอ ๒ ตรา ถ้ามี (ฉ) เอกสารและหลักฐานตาม (๑) (ข) (ค) (ง) และ (จ)
(๕) สหกรณ์ (ก) ใบสำคัญรับจดทะเบียนสหกรณ์ (ข) หนังสือแสดงสถานภาพของสหกรณ์และรายชื่อคณะกรรมการผู้มีอำนาจลงนาม ซึ่งนายทะเบียนสหกรณ์รับรองไว้ไม่เกินเก้าสิบวัน (ค) เลขประจำตัวประชาชนของผู้มีอำนาจลงนามผูกพันสหกรณ์ทุกคน และคำยินยอมให้นายทะเบียนเข้าถึงข้อมูลดังกล่าว เพื่อประโยชน์ในการตรวจสอบ (ง) ข้อบังคับของสหกรณ์ (จ) ตัวอย่างรอยตราประทับของผู้ยื่นคำขอ ๒ ตรา ถ้ามี (ฉ) เอกสารและหลักฐานตาม (๑) (ข) (ค) (ง) และ (จ)
(๖) องค์การของรัฐตามกฎหมายว่าด้วยการจัดตั้งองค์การของรัฐบาลหรือตามกฎหมายว่าด้วยการนั้น (ก) เอกสารการจัดตั้งองค์การของรัฐตามกฎหมายว่าด้วยการจัดตั้งองค์การของรัฐบาลหรือตามกฎหมายว่าด้วยการนั้น (ข) ตัวอย่างรอยตราประทับของผู้ยื่นคำขอ ๒ ตรา ถ้ามี (ค) เอกสารและหลักฐานตาม (๑) (ข) (ค) (ง) และ (จ)
(๗) องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (ก) เอกสารการจัดตั้งองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นตามกฎหมายว่าด้วยการจัดตั้งองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นนั้น (ข) เอกสารและหลักฐานตาม (๑) (ข) (ค) (ง) และ (จ) เพื่อเป็นการอำนวยความสะดวกแก่ประชาชน หากผู้ยื่นคำขอรับใบอนุญาตตามวรรคหนึ่งประสงค์จะยื่นบัตรประจำตัวประชาชน หรือภาพถ่ายเอกสารและหลักฐานที่มีการรับรองสำเนาถูกต้องประกอบคำขอรับใบอนุญาตแทนการยื่นต้นฉบับเอกสารหรือหลักฐาน ให้สามารถกระทำได้
(๑) ด้านตัวรถ ต้องแสดงให้เห็นถึงมาตรการตรวจสอบและเตรียมความพร้อมเกี่ยวกับตัวรถ และเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบของรถที่เกี่ยวข้องกับความปลอดภัยก่อนใช้รถทำการขนส่ง แผนการบำรุงรักษารถ แนวทางการตรวจสอบสภาพและความพร้อมของรถ รวมทั้งแผนการพัฒนาและปรับปรุง สภาพตัวรถที่ใช้ในการประกอบการขนส่ง
(๒) ด้านผู้ประจำรถ ต้องแสดงให้เห็นถึงมาตรการหรือวิธีการควบคุมกำกับดูแลผู้ประจำรถมิให้เสพสุราหรือยาเสพติดให้โทษ การกำหนดหน้าที่ความรับผิดชอบของผู้ประจำรถ การปฏิบัติตามข้อกำหนดว่าด้วยความปลอดภัยในการขนส่งตามที่กฎหมายกำหนด การกำหนดแผนปฏิบัติการของผู้ขับรถเพื่อให้มั่นใจได้ว่าผู้ขับรถได้พักผ่อนอย่างเพียงพอ การกำหนดรูปแบบและแนวทางในการตรวจสอบความพร้อมของผู้ขับรถ การเก็บข้อมูลเกี่ยวกับผู้ขับรถ รวมทั้งต้องมีแผนในการพัฒนาผู้ขับรถ และผู้ประจำรถอื่นให้มีความรู้และทักษะเกี่ยวกับการขับรถและการให้บริการ ตลอดจนการสร้างจิตสำนึกที่ดีในการปฏิบัติหน้าที่
(๓) ด้านการบริการ ต้องแสดงให้เห็นถึงแผนการให้บริการที่มีประสิทธิภาพ โดยเน้นให้มีการพัฒนาไปเป็นระดับและมีความยั่งยืน
(๔) ด้านการจัดการเดินรถ ต้องแสดงให้เห็นถึงระบบการบริหารจัดการการเดินรถที่สามารถควบคุมการเดินรถให้เป็นไปตามเงื่อนไขที่กำหนด การกำหนดแผนปฏิบัติในการเดินรถและข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับการเดินรถ เพื่อสร้างความมั่นใจให้แก่ผู้ใช้บริการ
(๕) ด้านการจัดการ ต้องแสดงให้เห็นถึงรูปแบบและแนวทางในการบรรทุกคนโดยสารและสัมภาระ และการบรรทุกสัตว์หรือสิ่งของ โดยมีวิธีการปฏิบัติงานที่เหมาะสมแก่การบรรทุกแต่ละประเภท
(๖) ด้านการควบคุมกำกับดูแล ต้องแสดงให้เห็นถึงมาตรการหรือวิธีการสำหรับควบคุมกำกับดูแลให้มีการปฏิบัติตามแผนการดำเนินการในการประกอบการขนส่งตาม (๑) (๒) (๓) (๔) และ (๕) ได้อย่างมีประสิทธิภาพ และต้องกำหนดให้เห็นถึงมาตรการแก้ไขปัญหากรณีมีอุบัติเหตุหรือเหตุฉุกเฉิน โดยกำหนดขั้นตอนการดำเนินการข้อมูลการติดต่อสื่อสารกับหน่วยงานหรือผู้ที่เกี่ยวข้องและวิธีจัดการเหตุที่เหมาะสม รวมทั้งต้องมีมาตรการในการแก้ไขปรับปรุงข้อบกพร่องที่เกิดขึ้นในด้านต่าง ๆ
(๑) บุคคลธรรมดา (ก) ใบทะเบียนพาณิชย์หรือใบทะเบียนการค้า ถ้ามี (ข) เลขประจำตัวประชาชน และคำยินยอมให้นายทะเบียนเข้าถึงข้อมูลดังกล่าว เพื่อประโยชน์ในการตรวจสอบ หรือหนังสือเดินทางหรือใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวในกรณีที่ผู้ยื่นคำขอมิได้มีสัญชาติไทย (ค) ใบสำคัญถิ่นที่อยู่ตามกฎหมายว่าด้วยคนเข้าเมืองหรือใบอนุญาตทำงานตามกฎหมายว่าด้วยการบริหารจัดการการทำงานของคนต่างด้าว ในกรณีที่ผู้ยื่นคำขอมิได้มีสัญชาติไทย (ง) ตัวอย่างเครื่องหมายประจำรถ ถ้ามี (จ) รูปถ่ายสำนักงานและรูปถ่ายสถานที่เก็บรถ ขนาดไม่น้อยกว่า ๗.๖๐ x ๑๒.๗๐ เซนติเมตร อย่างละ ๒ รูป (ฉ) หลักฐานแสดงกรรมสิทธิ์หรือสิทธิการใช้สถานที่เก็บรถ (ช) หลักฐานแสดงกรรมสิทธิ์หรือสิทธิครอบครองรถ ในกรณีที่มีรถอยู่แล้วในวันยื่นคำขอ
(๒) ห้างหุ้นส่วนสามัญ (ก) ใบทะเบียนพาณิชย์หรือใบทะเบียนการค้า ถ้ามี (ข) เลขประจำตัวประชาชน และคำยินยอมให้นายทะเบียนเข้าถึงข้อมูลดังกล่าว เพื่อประโยชน์ในการตรวจสอบ หรือหนังสือเดินทางหรือใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวในกรณีที่ผู้เป็นหุ้นส่วนมิได้มีสัญชาติไทย ของผู้เป็นหุ้นส่วนทุกคน (ค) ใบสำคัญถิ่นที่อยู่ตามกฎหมายว่าด้วยคนเข้าเมืองหรือใบอนุญาตทำงานตามกฎหมายว่าด้วยการบริหารจัดการการทำงานของคนต่างด้าว ของผู้เป็นหุ้นส่วนที่มิได้มีสัญชาติไทยทุกคน (ง) ตัวอย่างรอยตราประทับของผู้ยื่นคำขอ ๒ ตรา ถ้ามี (จ) เอกสารและหลักฐานตาม (๑) (ง) (จ) (ฉ) และ (ช)
(๓) ห้างหุ้นส่วนสามัญจดทะเบียนหรือห้างหุ้นส่วนจำกัด (ก) หนังสือรับรองการจดทะเบียนและวัตถุประสงค์ของห้างหุ้นส่วนสามัญจดทะเบียนหรือห้างหุ้นส่วนจำกัด ซึ่งนายทะเบียนหุ้นส่วนบริษัทรับรองไว้ไม่เกินเก้าสิบวัน (ข) เลขประจำตัวประชาชน และคำยินยอมให้นายทะเบียนเข้าถึงข้อมูลดังกล่าว เพื่อประโยชน์ในการตรวจสอบ หรือหนังสือเดินทางหรือใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวในกรณีที่ผู้เป็นหุ้นส่วนผู้จัดการมิได้มีสัญชาติไทย ของผู้เป็นหุ้นส่วนผู้จัดการทุกคน (ค) ตัวอย่างรอยตราประทับของผู้ยื่นคำขอ ๒ ตรา ถ้ามี (ง) เอกสารและหลักฐานตาม (๑) (ง) (จ) (ฉ) และ (ช)
(๔) บริษัทจำกัดหรือบริษัทมหาชนจำกัด (ก) หนังสือรับรองการจดทะเบียนและวัตถุประสงค์ของบริษัทจำกัดหรือบริษัทมหาชนจำกัด ซึ่งนายทะเบียนหุ้นส่วนบริษัทรับรองไว้ไม่เกินเก้าสิบวัน (ข) เลขประจำตัวประชาชน และคำยินยอมให้นายทะเบียนเข้าถึงข้อมูลดังกล่าว เพื่อประโยชน์ในการตรวจสอบ หรือหนังสือเดินทางหรือใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวในกรณีที่กรรมการของบริษัทมิได้มีสัญชาติไทย ของกรรมการผู้มีอำนาจลงนามทุกคน (ค) ข้อบังคับฉบับตีพิมพ์ (ง) ตัวอย่างรอยตราประทับของผู้ยื่นคำขอ ๒ ตรา ถ้ามี (จ) เอกสารและหลักฐานตาม (๑) (ง) (จ) (ฉ) และ (ช)
(๕) สหกรณ์ (ก) ใบสำคัญรับจดทะเบียนสหกรณ์ (ข) หนังสือแสดงสถานภาพของสหกรณ์และรายชื่อคณะกรรมการผู้มีอำนาจลงนาม ซึ่งนายทะเบียนสหกรณ์รับรองไว้ไม่เกินเก้าสิบวัน (ค) เลขประจำตัวประชาชนของผู้มีอำนาจลงนามผูกพันสหกรณ์ทุกคน และคำยินยอมให้นายทะเบียนเข้าถึงข้อมูลดังกล่าว เพื่อประโยชน์ในการตรวจสอบ (ง) ข้อบังคับของสหกรณ์ (จ) ตัวอย่างรอยตราประทับของผู้ยื่นคำขอ ๒ ตรา ถ้ามี (ฉ) เอกสารและหลักฐานตาม (๑) (ง) (จ) (ฉ) และ (ช) เพื่อเป็นการอำนวยความสะดวกแก่ประชาชน หากผู้ยื่นคำขอรับใบอนุญาตตามวรรคหนึ่งประสงค์จะยื่นบัตรประจำตัวประชาชน หรือภาพถ่ายเอกสารและหลักฐานที่มีการรับรองสำเนาถูกต้องประกอบคำขอรับใบอนุญาตแทนการยื่นต้นฉบับเอกสารหรือหลักฐาน ให้สามารถกระทำได้
(๑) ด้านตัวรถ ต้องแสดงให้เห็นถึงมาตรการตรวจสอบและเตรียมความพร้อมเกี่ยวกับตัวรถ และเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบของรถที่เกี่ยวข้องกับความปลอดภัยก่อนใช้รถทำการขนส่ง แผนการบำรุงรักษารถ และแนวทางการตรวจสอบสภาพและความพร้อมของรถ
(๒) ด้านผู้ขับรถ ต้องแสดงให้เห็นถึงมาตรการหรือวิธีการควบคุมกำกับดูแลผู้ขับรถมิให้เสพสุราหรือยาเสพติดให้โทษ การกำหนดหน้าที่ความรับผิดชอบของผู้ขับรถ การปฏิบัติตามข้อกำหนดว่าด้วยความปลอดภัยในการขนส่งตามที่กฎหมายกำหนด การกำหนดแผนปฏิบัติการของผู้ขับรถเพื่อให้มั่นใจได้ว่าผู้ขับรถได้พักผ่อนอย่างเพียงพอ การกำหนดรูปแบบและแนวทางในการตรวจสอบและความพร้อมของผู้ขับรถ การเก็บข้อมูลเกี่ยวกับผู้ขับรถ รวมทั้งต้องมีแผนในการพัฒนาผู้ขับรถให้มีความรู้และทักษะเกี่ยวกับการขับรถ ตลอดจนการสร้างจิตสำนึกที่ดีในการปฏิบัติหน้าที่
(๓) ด้านการจัดการ ต้องแสดงให้เห็นถึงรูปแบบและแนวทางในการบรรทุกคนโดยสารและสัมภาระ และการบรรทุกสัตว์หรือสิ่งของ โดยมีวิธีการปฏิบัติงานที่เหมาะสมแก่การบรรทุกแต่ละประเภท การกำหนดเส้นทางที่เหมาะสมในการขนส่ง โดยคำนึงถึงประเภทและชนิดของรถ และความชำนาญเส้นทางของผู้ขับรถ การกำหนดแผนปฏิบัติในการเดินรถและข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับการเดินรถ
(๔) ด้านการควบคุมกำกับดูแล ต้องแสดงให้เห็นถึงมาตรการหรือวิธีการสำหรับควบคุมกำกับดูแลให้มีการปฏิบัติตามแผนการดำเนินการในการประกอบการขนส่งตาม (๑) (๒) และ (๓) ได้อย่างมีประสิทธิภาพ และต้องกำหนดให้เห็นถึงมาตรการแก้ไขปัญหากรณีมีอุบัติเหตุหรือเหตุฉุกเฉิน รวมทั้งต้องมีมาตรการในการแก้ไขปรับปรุงข้อบกพร่องที่เกิดขึ้นในด้านต่าง ๆ
(๑) สำหรับการขนส่งประจำทางในเขตกรุงเทพมหานคร ให้ปิดประกาศไว้ ณ กรมการขนส่งทางบก
(๒) สำหรับการขนส่งประจำทางในเขตจังหวัดอื่นนอกจากกรุงเทพมหานคร ให้ปิดประกาศไว้ ณ สำนักงานขนส่งจังหวัดนั้น ๆ
(๓) สำหรับการขนส่งประจำทางระหว่างจังหวัด ให้ปิดประกาศไว้ ณ กรมการขนส่งทางบก และสำนักงานขนส่งจังหวัดที่เป็นต้นทางและปลายทางของการขนส่ง นั้น ๆ ทั้งนี้ หากคณะกรรมการเห็นสมควรอนุมัติให้ผู้ใดเป็นผู้ได้รับใบอนุญาตประกอบการขนส่งประจำทางในเส้นทางใด ก็ให้อนุมัติได้โดยไม่ต้องประกาศรับคำขอเป็นการทั่วไป
(๑) สำหรับการขนส่งประจำทางหรือการขนส่งโดยรถขนาดเล็กในเขตกรุงเทพมหานคร และการขนส่งไม่ประจำทางหรือการขนส่งส่วนบุคคลที่ผู้ขอมีภูมิลำเนาหรือสำนักงานในกรุงเทพมหานคร ให้ยื่นต่อกรมการขนส่งทางบก
(๒) สำหรับการขนส่งประจำทางหรือการขนส่งโดยรถขนาดเล็กในเขตจังหวัดอื่นนอกจากกรุงเทพมหานคร และการขนส่งไม่ประจำทางหรือการขนส่งส่วนบุคคลที่ผู้ขอมีภูมิลำเนาหรือสำนักงานในจังหวัดอื่นนอกจากกรุงเทพมหานคร ให้ยื่นคำขอต่อสำนักงานขนส่งจังหวัดนั้น ๆ
(๓) สำหรับการขนส่งประจำทางระหว่างจังหวัด ให้ยื่นคำขอต่อกรมการขนส่งทางบกหรือสำนักงานขนส่งจังหวัดที่เป็นต้นทางหรือปลายทางของการขนส่งนั้น ๆ
(๑) ในกรณีการขอรับใบอนุญาตประกอบการขนส่งประจำทาง ให้นายทะเบียนจัดทำความเห็นและเงื่อนไขในใบอนุญาตเสนอต่อคณะกรรมการเพื่อพิจารณา หากคณะกรรมการพิจารณาอนุมัติการออกใบอนุญาตและเงื่อนไขในใบอนุญาตแล้ว ให้นายทะเบียนกำหนดเงื่อนไขไว้ในใบอนุญาตและออกใบอนุญาตให้แก่ผู้ขอรับใบอนุญาตนั้น
(๒) ในกรณีการขอรับใบอนุญาตประกอบการขนส่งไม่ประจำทางหรือการประกอบการขนส่งโดยรถขนาดเล็ก ให้นายทะเบียนกำหนดเงื่อนไขไว้ในใบอนุญาตโดยอนุมัติของคณะกรรมการและออกใบอนุญาตให้แก่ผู้ขอรับใบอนุญาตนั้น
(๓) ในกรณีการขอรับใบอนุญาตประกอบการขนส่งส่วนบุคคล หากนายทะเบียนเห็นว่าผู้ขอรับใบอนุญาตมีความจำเป็นต้องใช้รถเพื่อการค้าหรือธุรกิจของตนเอง ให้นายทะเบียนกำหนดเงื่อนไขไว้ในใบอนุญาตตามหลักเกณฑ์ที่คณะกรรมการกำหนดและออกใบอนุญาตให้แก่ผู้ขอรับใบอนุญาตนั้น
(๑) ใบอนุญาตประกอบการขนส่งประจำทาง (ก) ใบอนุญาตประกอบการขนส่งประจำทางด้วยรถที่ใช้ในการขนส่ง ผู้โดยสาร ให้ใช้แบบ ขส.บ. ๑๒ ก. (ข) ใบอนุญาตประกอบการขนส่งประจำทางด้วยรถที่ใช้ในการขนส่งสัตว์หรือสิ่งของ ให้ใช้แบบ ขส.บ. ๑๒ ข.
(๒) ใบอนุญาตประกอบการขนส่งไม่ประจำทาง (ก) ใบอนุญาตประกอบการขนส่งไม่ประจำทางด้วยรถที่ใช้ในการขนส่งผู้โดยสาร ให้ใช้แบบ ขส.บ. ๑๒ ค. (ข) ใบอนุญาตประกอบการขนส่งไม่ประจำทางด้วยรถที่ใช้ในการขนส่งสัตว์หรือสิ่งของ ให้ใช้แบบ ขส.บ. ๑๒ ง.
(๓) ใบอนุญาตประกอบการขนส่งโดยรถขนาดเล็ก ให้ใช้แบบ ขส.บ. ๑๒ จ.
(๔) ใบอนุญาตประกอบการขนส่งส่วนบุคคล (ก) ใบอนุญาตประกอบการขนส่งส่วนบุคคลด้วยรถที่ใช้ในการขนส่ง ผู้โดยสาร ให้ใช้แบบ ขส.บ. ๑๒ ฉ. (ข) ใบอนุญาตประกอบการขนส่งส่วนบุคคลด้วยรถที่ใช้ในการขนส่งสัตว์หรือสิ่งของ ให้ใช้แบบ ขส.บ. ๑๒ ช.
(๑) บุคคลธรรมดา (ก) เลขประจำตัวประชาชน และคำยินยอมให้นายทะเบียนเข้าถึงข้อมูลดังกล่าว เพื่อประโยชน์ในการตรวจสอบ (ข) รูปถ่ายสำนักงานและรูปถ่ายสถานที่เก็บรถ ขนาดไม่น้อยกว่า ๗.๖๐ x ๑๒.๗๐ เซนติเมตร อย่างละ ๒ รูป (ค) หลักฐานแสดงกรรมสิทธิ์หรือสิทธิการใช้สถานที่เก็บรถ
(๒) ห้างหุ้นส่วนสามัญ (ก) รายชื่อผู้เป็นหุ้นส่วนทุกคน (ข) เลขประจำตัวประชาชนของผู้เป็นหุ้นส่วนทุกคน และคำยินยอมให้นายทะเบียนเข้าถึงข้อมูลดังกล่าว เพื่อประโยชน์ในการตรวจสอบ (ค) เอกสารและหลักฐานตาม (๑) (ข) และ (ค)
(๓) ห้างหุ้นส่วนสามัญจดทะเบียนหรือห้างหุ้นส่วนจำกัด (ก) หนังสือรับรองการจดทะเบียนและวัตถุประสงค์ของห้างหุ้นส่วนสามัญจดทะเบียนหรือห้างหุ้นส่วนจำกัด ซึ่งนายทะเบียนหุ้นส่วนบริษัทรับรองไว้ไม่เกินเก้าสิบวัน (ข) รายชื่อและสัญชาติของผู้เป็นหุ้นส่วนทุกคน (ค) เลขประจำตัวประชาชน และคำยินยอมให้นายทะเบียนเข้าถึงข้อมูลดังกล่าว เพื่อประโยชน์ในการตรวจสอบ หรือหนังสือเดินทางหรือใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวในกรณีที่ผู้เป็นหุ้นส่วนมิได้มีสัญชาติไทย ของผู้เป็นหุ้นส่วนทุกคน (ง) เอกสารและหลักฐานตาม (๑) (ข) และ (ค)
(๔) บริษัทจำกัดหรือบริษัทมหาชนจำกัด (ก) หนังสือรับรองการจดทะเบียนและวัตถุประสงค์ของบริษัทจำกัดหรือบริษัทมหาชนจำกัด ซึ่งนายทะเบียนหุ้นส่วนบริษัทรับรองไว้ไม่เกินเก้าสิบวัน (ข) รายชื่อและสัญชาติของผู้ถือหุ้นทุกคนและจำนวนหุ้นที่ผู้ถือหุ้นแต่ละคนถือ (ค) เลขประจำตัวประชาชน และคำยินยอมให้นายทะเบียนเข้าถึงข้อมูลดังกล่าว เพื่อประโยชน์ในการตรวจสอบ หรือหนังสือเดินทางหรือใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวในกรณีที่กรรมการของบริษัทมิได้มีสัญชาติไทย ของกรรมการของบริษัททุกคน (ง) ข้อบังคับฉบับตีพิมพ์ (จ) เอกสารและหลักฐานตาม (๑) (ข) และ (ค)
(๕) สหกรณ์ (ก) หนังสือแสดงสถานภาพของสหกรณ์และรายชื่อคณะกรรมการผู้มีอำนาจลงนาม ซึ่งนายทะเบียนสหกรณ์รับรองไว้ไม่เกินเก้าสิบวัน (ข) เลขประจำตัวประชาชนของผู้มีอำนาจลงนามผูกพันสหกรณ์ทุกคน และคำยินยอมให้นายทะเบียนเข้าถึงข้อมูลดังกล่าว เพื่อประโยชน์ในการตรวจสอบ (ค) ข้อบังคับของสหกรณ์ ถ้ามีการเปลี่ยนแปลง (ง) เอกสารและหลักฐานตาม (๑) (ข) และ (ค)
(๖) องค์การของรัฐตามกฎหมายว่าด้วยการจัดตั้งองค์การของรัฐบาลหรือตามกฎหมายว่าด้วยการนั้น ให้ยื่นเอกสารและหลักฐานตาม (๑) (ข) และ (ค)
(๗) องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ให้ยื่นเอกสารและหลักฐานตาม (๑) (ข) และ (ค) เพื่อเป็นการอำนวยความสะดวกแก่ประชาชน หากผู้ยื่นคำขอรับใบอนุญาตตามวรรคหนึ่งประสงค์จะยื่นบัตรประจำตัวประชาชน หรือภาพถ่ายเอกสารและหลักฐานที่มีการรับรองสำเนาถูกต้องประกอบคำขอรับใบอนุญาตแทนการยื่นต้นฉบับเอกสารหรือหลักฐาน ให้สามารถกระทำได้
(๑) บุคคลธรรมดา (ก) เลขประจำตัวประชาชน และคำยินยอมให้นายทะเบียนเข้าถึงข้อมูลดังกล่าว เพื่อประโยชน์ในการตรวจสอบ หรือหนังสือเดินทางหรือใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวในกรณีที่ผู้ยื่นคำขอมิได้มีสัญชาติไทย (ข) ใบสำคัญถิ่นที่อยู่ตามกฎหมายว่าด้วยคนเข้าเมืองหรือใบอนุญาตทำงานตามกฎหมายว่าด้วยการบริหารจัดการการทำงานของคนต่างด้าว ในกรณีที่ผู้ยื่นคำขอมิได้มีสัญชาติไทย (ค) รูปถ่ายสำนักงานและรูปถ่ายสถานที่เก็บรถ ขนาดไม่น้อยกว่า ๗.๖๐ x ๑๒.๗๐ เซนติเมตร อย่างละ ๒ รูป (ง) หลักฐานแสดงกรรมสิทธิ์หรือสิทธิการใช้สถานที่เก็บรถ
(๒) ห้างหุ้นส่วนสามัญ (ก) เลขประจำตัวประชาชน และคำยินยอมให้นายทะเบียนเข้าถึงข้อมูลดังกล่าว เพื่อประโยชน์ในการตรวจสอบ หรือหนังสือเดินทางหรือใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวในกรณีที่ผู้เป็นหุ้นส่วนมิได้มีสัญชาติไทย ของผู้เป็นหุ้นส่วนทุกคน (ข) ใบสำคัญถิ่นที่อยู่ตามกฎหมายว่าด้วยคนเข้าเมืองหรือใบอนุญาตทำงานตามกฎหมายว่าด้วยการบริหารจัดการการทำงานของคนต่างด้าว ของผู้เป็นหุ้นส่วนที่มิได้มีสัญชาติไทยทุกคน (ค) เอกสารและหลักฐานตาม (๑) (ค) และ (ง)
(๓) ห้างหุ้นส่วนสามัญจดทะเบียนหรือห้างหุ้นส่วนจำกัด (ก) หนังสือรับรองการจดทะเบียนและวัตถุประสงค์ของห้างหุ้นส่วนสามัญจดทะเบียนหรือห้างหุ้นส่วนจำกัด ซึ่งนายทะเบียนหุ้นส่วนบริษัทรับรองไว้ไม่เกินเก้าสิบวัน (ข) เลขประจำตัวประชาชน และคำยินยอมให้นายทะเบียนเข้าถึงข้อมูลดังกล่าว เพื่อประโยชน์ในการตรวจสอบ หรือหนังสือเดินทางหรือใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวในกรณีที่ผู้เป็นหุ้นส่วนผู้จัดการมิได้มีสัญชาติไทย ของผู้เป็นหุ้นส่วนผู้จัดการทุกคน (ค) เอกสารและหลักฐานตาม (๑) (ค) และ (ง)
(๔) บริษัทจำกัดหรือบริษัทมหาชนจำกัด (ก) หนังสือรับรองการจดทะเบียนและวัตถุประสงค์ของบริษัทจำกัดหรือบริษัทมหาชนจำกัด ซึ่งนายทะเบียนหุ้นส่วนบริษัทรับรองไว้ไม่เกินเก้าสิบวัน (ข) เลขประจำตัวประชาชน และคำยินยอมให้นายทะเบียนเข้าถึงข้อมูลดังกล่าว เพื่อประโยชน์ในการตรวจสอบ หรือหนังสือเดินทางหรือใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวในกรณีที่กรรมการของบริษัทมิได้มีสัญชาติไทย ของกรรมการผู้มีอำนาจลงนามทุกคน (ค) เอกสารและหลักฐานตาม (๑) (ค) และ (ง)
(๕) สหกรณ์ (ก) หนังสือแสดงสถานภาพของสหกรณ์และรายชื่อคณะกรรมการผู้มีอำนาจลงนาม ซึ่งนายทะเบียนสหกรณ์รับรองไว้ไม่เกินเก้าสิบวัน (ข) เลขประจำตัวประชาชนของผู้มีอำนาจลงนามผูกพันสหกรณ์ทุกคน และคำยินยอมให้นายทะเบียนเข้าถึงข้อมูลดังกล่าว เพื่อประโยชน์ในการตรวจสอบ (ค) เอกสารและหลักฐานตาม (๑) (ค) และ (ง) เพื่อเป็นการอำนวยความสะดวกแก่ประชาชน หากผู้ยื่นคำขอรับใบอนุญาตตามวรรคหนึ่งประสงค์จะยื่นบัตรประจำตัวประชาชน หรือภาพถ่ายเอกสารและหลักฐานที่มีการรับรองสำเนาถูกต้องประกอบคำขอรับใบอนุญาตแทนการยื่นต้นฉบับเอกสารหรือหลักฐาน ให้สามารถกระทำได้
(๑) รถที่ใช้ในการขนส่งผู้โดยสาร
(๒) รถที่ใช้ในการขนส่งสัตว์หรือสิ่งของ
(๓) รถขนาดเล็ก รถแต่ละลักษณะตามวรรคหนึ่งอาจมีการกำหนดมาตรฐานหรือลักษณะของรถให้แตกต่างกันในรายละเอียดตามความจำเป็นและความสะดวกในการใช้งานได้ ทั้งนี้ ให้เป็นไปตามที่อธิบดีประกาศกำหนดโดยความเห็นชอบของรัฐมนตรี โดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา
ให้ไว้ ณ วันที่ ๒ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๒๔ ร้อยตำรวจโท ชาญ มนูธรรม รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงคมนาคม ปฏิบัติราชการแทนรัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคม
บทบัญญัติประกอบ หมายเหตุ และบทเฉพาะกาลของกฎหมายแก้ไขเพิ่มเติม
กฎกระทรวง ฉบับที่ ๒๔ (พ.ศ. ๒๕๒๗) ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒
หมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ เนื่องจากกฎกระทรวง ฉบับที่ ๔ (พ.ศ. ๒๕๒๔) ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒ ซึ่งกำหนดหลักเกณฑ์และวิธีการในการขออนุญาตและการอนุญาตให้ประกอบการขนส่งประเภทต่าง ๆ
ยังไม่มีบทบัญญัติโดยเฉพาะเกี่ยวกับการปิดประกาศการรับคำขออนุญาตประกอบการขนส่งประจำทาง ดังนั้น เพื่อให้การพิจารณาอนุญาตแก่ผู้ประกอบการขนส่งประจำทางเป็นไปด้วยความเป็นธรรม สมควรให้มีการปิดประกาศการรับคำขออนุญาตประกอบการขนส่งประจำทางเป็นการทั่วไปเป็นเวลาไม่น้อยกว่าสามสิบวัน จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้
กฎกระทรวง ฉบับที่ ๓๒ (พ.ศ. ๒๕๓๒) ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒
หมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ เนื่องจากปัจจุบันการให้บริการแก่ผู้โดยสารสำหรับรถที่ใช้ในการขนส่งผู้โดยสารมาตรฐาน ๑ (รถปรับอากาศพิเศษ) ได้รับความนิยมจากประชาชนผู้ใช้บริการเพิ่มขึ้น เพื่อเป็นการสนับสนุนและพัฒนาการให้บริการด้านการขนส่งผู้โดยสาร สมควรแก้ไขเพิ่มเติมกฎกระทรวง
ฉบับที่ ๔ (พ.ศ. ๒๕๒๔) ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒ เพื่อแก้ไขลักษณะของรถที่จะได้รับอนุญาตให้ใช้ในการประกอบการขนส่งผู้โดยสารดังกล่าวให้เหมาะสมและอำนวยความสะดวกแก่ผู้โดยสารเพิ่มขึ้น จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้
กฎกระทรวง ฉบับที่ ๓๙ (พ.ศ. ๒๕๓๕) ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒
หมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ เนื่องจากในปัจจุบันผู้ประกอบกิจการขนส่งได้นำรถโดยสารมาตรฐาน ๔ (สองชั้น) ไปใช้ทำการขนส่งผู้โดยสารระหว่างจังหวัดเป็นจำนวนมาก สมควรแก้ไขเพิ่มเติมลักษณะของรถที่ใช้ในการขนส่งผู้โดยสารมาตรฐาน ๔ เสียใหม่ เพื่อให้เหมาะสมกับสภาพการใช้งาน
และเพื่อเป็นการอำนวยความสะดวกแก่ประชาชนผู้ใช้บริการให้มากยิ่งขึ้น จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้
กฎกระทรวง ฉบับที่ ๔๒ (พ.ศ. ๒๕๓๖) ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒
ข้อ ๒ ใบอนุญาตประกอบการขนส่งส่วนบุคคลด้วยรถที่ใช้ในการขนส่ง ผู้โดยสารและใบอนุญาตประกอบการขนส่งส่วนบุคคลด้วยรถที่ใช้ในการขนส่งสัตว์หรือสิ่งของที่นายทะเบียนได้ออกให้แก่ผู้ได้รับใบอนุญาตก่อนวันที่กฎกระทรวงนี้ใช้บังคับ ให้ใช้ได้ต่อไปจนกว่าจะสิ้นอายุ
ข้อ ๓ กฎกระทรวงนี้ให้ใช้บังคับเมื่อพ้นกำหนดเก้าสิบวันนับแต่วันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป
หมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ เนื่องจากมาตรา ๓๔ (๔) แห่งพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก (ฉบับที่ ๕) พ.ศ. ๒๕๓๕ บัญญัติว่า
ในการออกใบอนุญาตประกอบการขนส่งส่วนบุคคลให้นายทะเบียนกำหนดเงื่อนไขเกี่ยวกับจำนวนผู้ประจำรถตามหลักเกณฑ์ที่คณะกรรมการควบคุมการขนส่งทางบกกลางกำหนดไว้ในใบอนุญาตประกอบการขนส่ง แต่โดยที่ปัจจุบันแบบใบอนุญาตประกอบการขนส่งส่วนบุคคลที่กำหนดไว้ท้ายกฎกระทรวง ฉบับที่ ๔ (พ.ศ. ๒๕๒๔)
ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒ ไม่มีช่องรายการบันทึกเงื่อนไขเกี่ยวกับจำนวนผู้ประจำรถไว้ในแบบใบอนุญาตประกอบการขนส่งส่วนบุคคล สมควรปรับปรุงแบบใบอนุญาตประกอบการขนส่งส่วนบุคคลดังกล่าวเพื่อให้เหมาะสมและสอดคล้องกับบทบัญญัติแห่งพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒
ที่แก้ไขเพิ่มเติมใหม่ดังกล่าว จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้
กฎกระทรวง ฉบับที่ ๖๓ (พ.ศ. ๒๕๖๔) ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒
ข้อ ๑ กฎกระทรวงนี้ให้ใช้บังคับเมื่อพ้นกำหนดหนึ่งร้อยแปดสิบวันนับแต่วันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป
ข้อ ๑๓ ในระหว่างที่ยังมิได้มีการประกาศกำหนดมาตรฐานหรือลักษณะของรถแต่ละลักษณะตามข้อ ๙ วรรคสอง แห่งกฎกระทรวง ฉบับที่ ๔ (พ.ศ. ๒๕๒๔) ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวงนี้ ให้ข้อกำหนดในส่วนที่เกี่ยวกับมาตรฐานหรือลักษณะของรถแต่ละลักษณะตามที่กำหนดในกฎกระทรวง ฉบับที่ ๔ (พ.ศ. ๒๕๒๔) ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒ และที่แก้ไขเพิ่มเติมคงใช้บังคับต่อไป
ข้อ ๑๔ บรรดาคำขอที่ได้ยื่นไว้แล้วก่อนวันที่กฎกระทรวงนี้ใช้บังคับ ให้ถือว่าเป็นคำขอรับใบอนุญาตประกอบการขนส่งหรือคำขอต่ออายุใบอนุญาตประกอบการขนส่งตามกฎกระทรวง ฉบับที่ ๔ (พ.ศ. ๒๕๒๔) ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวงนี้ ทั้งนี้ นายทะเบียนอาจขอให้ผู้ยื่นคำขอดังกล่าวดำเนินการหรือส่งเอกสารหรือหลักฐานเพิ่มเติมได้ตามที่เห็นสมควร
ข้อ ๑๕ ในกรณีที่ใบอนุญาตประกอบการขนส่งสิ้นอายุภายในหนึ่งปีนับแต่วันที่กฎกระทรวงนี้มีผลใช้บังคับ ให้ผู้ได้รับใบอนุญาตประกอบการขนส่งที่ประสงค์จะขอต่ออายุใบอนุญาตประกอบการขนส่ง ต้องยื่นแผนการดำเนินการในการประกอบการขนส่งภายในสองปีนับแต่วันที่กฎกระทรวงนี้มีผลใช้บังคับ
หมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ โดยที่หลักเกณฑ์และวิธีการในการขออนุญาตและการอนุญาต และการขอต่ออายุใบอนุญาตและการอนุญาตประกอบการขนส่งได้ใช้บังคับมาเป็นเวลานาน
สมควรปรับปรุงหลักเกณฑ์ในเรื่องเอกสารและหลักฐานที่ใช้ประกอบการยื่นคำขอรับใบอนุญาตหรือต่ออายุใบอนุญาตเพื่อให้การพิจารณาความเหมาะสมของผู้ขอรับใบอนุญาตหรือขอต่ออายุใบอนุญาตมีข้อมูลที่ครอบคลุมเพียงพอและมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น
ประกอบกับสมควรกำหนดหลักเกณฑ์การพิจารณาออกใบอนุญาตหรือต่ออายุใบอนุญาตประกอบการขนส่ง เพื่อให้การดำเนินการของนายทะเบียนมีความชัดเจนยิ่งขึ้น จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้
กฎกระทรวง ฉบับที่ ๖๔ (พ.ศ. ๒๕๖๗) ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒
หมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ โดยที่ในปัจจุบันองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นได้มีบทบาทในการพัฒนาระบบการขนส่งด้วยรถโดยสารสาธารณะและการจัดการเดินรถโดยสารประจำทางภายในเขตพื้นที่ของตน สมควรแก้ไขเพิ่มเติมกฎกระทรวง ฉบับที่ ๔ (พ.ศ. ๒๕๒๔) ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒
เพื่อกำหนดหลักเกณฑ์และวิธีการขอรับหรือขอต่ออายุใบอนุญาตประกอบการขนส่งสำหรับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น รวมทั้งแก้ไขเพิ่มเติมการกำหนดเอกสารและหลักฐานที่ใช้สำหรับการขอรับหรือขอต่ออายุใบอนุญาตประกอบการขนส่ง เพื่อลดภาระและอำนวยความสะดวกแก่ผู้ขอรับหรือขอต่ออายุใบอนุญาตประกอบการขนส่ง
จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้