คำฟ้องและคำให้การ
โจทก์ก็ย่อมมีสิทธิฟ้องคดีขอไถ่ถอนตึกพิพาทภายในระยะเวลาตามสัญญาได้ ข้ออ้างของจำเลยที่ว่าโจทก์ใช้สิทธิฟ้องคดีเพื่อประวิงเวลาการไถ่ถอนรายนี้ออกไปนั้นฟังไม่ขึ้นเพราะเป็นเรื่องที่โจทก์ได้ใช้สิทธิของตนตามข้อสัญญาโดยชอบแล้วแต่เพื่อให้หมดสงสัยและได้ความแจ่มแจ้ง
คำพิพากษาศาลล่าง
ศาลอุทธรณ์ได้วินิจฉัยปัญหาข้อที่โต้เถียงดังกล่าวเสียด้วย และเห็นว่าพยานโจทก์มีน้ำหนักน่าเชื่อยิ่งกว่าจำเลย ฟังว่า จำเลยเป็นฝ่ายบิดเบี่ยงไม่ยอมรับทำการไถ่ถอนตึกพิพาทรายนี้ศาลอุทธรณ์จึงพิพากษากลับให้จำเลยรับเงินค่าไถ่ถอนตึกพิพาทจำนวน50,000 บาทจากโจทก์ และจดทะเบียนการไถ่ถอนตึกรายนี้ที่อำเภอปทุมวันต่อไป ถ้าจำเลยไม่ไปให้ความยินยอมก็ให้ถือคำพิพากษานี้แทนการแสดงเจตนาของจำเลยจำเลยฎีกาศาลฎีกาฟังคำแถลงตรวจปรึกษาแล้ว การขายฝากคือสัญญาซื้อขายซึ่งกรรมสิทธิ์ในทรัพย์สินตกไปยังผู้ซื้อ โดยมีข้อตกลงกันว่าผู้ขายอาจไถ่ทรัพย์นั้นคืนได้ และการไถ่ทรัพย์คืนนี้ย่อมใช้สิทธิไถ่ได้ภายในเวลาที่กฎหมายกำหนดหรือตามที่ตกลงกันในสัญญา (ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 494, 495)คดีได้ความว่า
เมื่อวันที่ 25 สิงหาคม 2494 โจทก์ได้ยื่นคำร้องต่ออำเภอปทุมวัน เพื่อขอไถ่ถอนการขายฝากตึกพิพาทรายนี้อำเภอนัดให้มาพร้อมกันในวันที่ 31 เดือนนั้น ถึงวันนัดฝ่ายโจทก์ (โดยมีผู้รับอำนาจ) และจำเลยมาอำเภอ ฝ่ายโจทก์นำเช็ค 50,000 บาท ไปเพื่อชำระให้จำเลย แต่จำเลยไม่รับจะเอาเงินสด จึงตกลงเลื่อนไปไถ่ถอนกันใหม่ในวันที่ 3 กันยายนถึงกำหนดฝ่ายโจทก์ว่าได้นำเงินสด 50,000 บาทไปวาง แต่จำเลยไม่ยอมให้ไถ่อ้างว่าโจทก์ยังติดค้างค่าเช่าอยู่ราว 7 เดือน (คือโจทก์เช่าตึกที่ขายฝากนี้กับจำเลย) จึงตกลงเลื่อนกันไปวันที่ 18 กันยายน แต่ข้อนี้จำเลยเถียงว่าฝ่ายโจทก์นำเงินมาไม่ครบ จึงได้เลื่อนไป ครั้นถึงวันที่ 18 กันยายน ฝ่ายโจทก์ไปอำเภอเพื่อไถ่ถอนรายนี้ แต่จำเลยไม่ไปมีภริยาจำเลยไปร้องว่า
จำเลยป่วยมาไม่ได้จึงตกลงเลื่อนไปอีก ในวันที่ 24 กันยายน ถึงกำหนดฝ่ายโจทก์อ้างว่าได้นำเงินสด 50,000 บาท กับค่าเช่า 6 พันบาทเศษ เพื่อไปชำระให้จำเลยแต่จำเลยเกี่ยงจะเอาค่าเช่าถึงวันสิ้นเดือนกันยายน แต่ฝ่ายโจทก์จะให้เพียงถึงวันที่ 18 กันยายน ไม่เป็นที่ตกลงกัน จำเลยก็กลับ ฝ่ายโจทก์จะให้ทำบันทึกจำเลยก็ไม่ยอม ฝ่ายโจทก์จึงยื่นคำร้องต่ออำเภอไว้เป็นหลักฐาน แต่ฝ่ายจำเลยอ้างว่า แม้ในวันที่ 24 กันยายน ฝ่ายโจทก์ก็คงนำเงินไปไม่ครบจำนวนห้าหมื่นบาทตามสัญญา จำเลยจึงไม่ยอมรับและกลับไปเสียพิจารณาคำพยานหลักฐานทั้งสองฝ่ายแล้ว เห็นพ้องกับศาลอุทธรณ์ว่า พยานหลักฐานโจทก์มีน้ำหนักและเหตุผลควรเชื่อฟังยิ่งกว่าฝ่ายจำเลย เรื่องนี้โจทก์เป็นฝ่ายที่ไปขอไถ่ถอนการขายฝาก และตึกพิพาทก็มีราคาถึง 2 แสนบาท ข้อที่อ้างว่าฝ่ายโจทก์มีเงินไปไม่พอกับราคาขายฝากจึงดูไม่สมจำเลยคงเกี่ยงเรื่องค่าเช่าที่โจทก์ติดค้างมากกว่า ซึ่งความจริงก็เป็นหนี้ต่างรายกัน
จะยกเป็นเหตุเพื่อไม่ยอมรับไถ่ถอนหาได้ไม่ เหตุผลต่าง ๆ เกี่ยวกับเรื่องนี้ศาลอุทธรณ์ได้หยิบยกขึ้นวินิจฉัยไว้โดยละเอียดไม่จำต้องกล่าวซ้ำอีก ฉะนั้นคดีนี้จึงฟังได้ว่าโจทก์ได้ใช้สิทธิไถ่การขายฝากรายนี้ภายในกำหนดเวลาในสัญญาแล้วย่อมมีสิทธิฟ้องบังคับให้จำเลยรับไถ่ถอนการขายฝากได้ ฎีกาจำเลยฟังไม่ขึ้น
ผลคำพิพากษา
จึงพิพากษายืน ให้จำเลยเสียค่าทนายชั้นนี้ 500 บาทแทนโจทก์