คำฟ้องและคำให้การ
โจทก์ฟ้องขอให้บังคับจำเลยชำระเงิน 1,055,845.80 บาท พร้อมดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 7.5 ต่อปี ของต้นเงิน 903,900 บาท นับจากวันฟ้องจนกว่าจะชำระเสร็จแก่โจทก์
จำเลยให้การขอให้ยกฟ้อง
คำพิพากษาศาลล่าง
ศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้อง ค่าฤชาธรรมเนียมให้เป็นพับ
โจทก์อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์ภาค 7 พิพากษายืน ค่าฤชาธรรมเนียมชั้นอุทธรณ์ให้เป็นพับ
ศาลฎีกาวินิจฉัย
โจทก์ฎีกา
ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ข้อเท็จจริงเบื้องต้นฟังได้ว่า โจทก์เป็นนิติบุคคลประเภทบริษัทจำกัด ประกอบธุรกิจจำหน่ายทองคำตามสำเนาหนังสือรับรอง เมื่อวันที่ 12 มีนาคม 2555 จำเลยทำสัญญาซื้อขายทองคำแท่งกับโจทก์ ตามสัญญาซื้อขายทองคำแท่ง โดยจำเลยจะซื้อทองคำแท่งกับโจทก์ผ่านระบบโทรศัพท์เสร็จแล้วต้องชำระราคาภายใน 5 วันทำการ หากผิดนัดจะต้องเสียเบี้ยปรับรายวัน ต่อมาวันที่ 4 ธันวาคม 2555 จำเลยสั่งซื้อทองคำแท่งกับโจทก์ น้ำหนัก 30 บาท ราคาบาทละ 24,800 บาท คิดเป็นเงิน 744,000 บาท วันที่ 17 ธันวาคม 2555 จำเลยสั่งซื้อทองคำแท่งกับโจทก์น้ำหนัก 30 บาท ราคาบาทละ 24,600 บาท คิดเป็นเงิน 738,000 บาท และวันที่ 11 เมษายน 2556 จำเลยสั่งซื้อทองคำแท่งกับโจทก์น้ำหนัก 30 บาท
ราคาบาทละ 21,500 บาท คิดเป็นเงิน 645,000 บาท รวมเป็นเงินทั้งสิ้น 2,127,000 บาท เมื่อครบกำหนดชำระเงินตามที่สั่งซื้อแต่ละครั้งจำเลยไม่ชำระ โจทก์จึงนำทองคำแท่งที่จำเลยสั่งซื้อไว้ออกขายเมื่อวันที่ 28 มิถุนายน 2556 ได้เงิน 1,593,000 บาท ยังขาดราคาอยู่อีก 534,000 บาท โจทก์ทวงถามให้จำเลยชำระเงินส่วนที่ขาดพร้อมดอกเบี้ยและเบี้ยปรับแต่จำเลยเพิกเฉย คดีมีประเด็นต้องวินิจฉัยตามฎีกาของโจทก์ว่า ฟ้องโจทก์ขาดอายุความหรือไม่ โดยโจทก์ฎีกาว่า ฟ้องโจทก์ไม่ขาดอายุความตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 193/34 (1) เนื่องจากสิทธิเรียกร้องของโจทก์เกิดขึ้นเมื่อโจทก์นำทองคำแท่งของจำเลยออกขาย แล้วมีส่วนต่างของราคาและเบี้ยปรับที่จำเลยจะต้องรับผิดต่อโจทก์ตามสัญญา
อายุความจึงเริ่มนับจากวันดังกล่าวมิใช่นับแต่วันครบกำหนดชำระราคาทองคำแท่งที่สั่งซื้อนั้น เห็นว่า โจทก์มีวัตถุประสงค์ประกอบกิจการค้าปลีก ค้าส่งทองคำแท่ง ตามสำเนาหนังสือรับรอง ถือว่าโจทก์เป็นผู้ประกอบการค้าร้องขอให้บังคับจำเลยชำระหนี้ตามสัญญาซื้อขายทองคำแท่งที่จำเลยสั่งซื้อไปจากโจทก์ มีกำหนดอายุความ 2 ปี นับแต่ขณะที่อาจบังคับสิทธิเรียกร้องได้เป็นต้นไปตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 193/12 ประกอบมาตรา 193/34 (1) ซึ่งตามสัญญาซื้อขายทองคำแท่ง การชำระเงินระบุว่า จำเลยต้องชำระค่าซื้อทองคำแท่งภายใน 5 วันทำการ และในข้อ 7 ระบุว่า หากจำเลยปฏิบัติผิดสัญญาข้อหนึ่งข้อใดหรือปฏิบัติผิดเงื่อนไข จำเลยยอมให้โจทก์มีสิทธิจะปิดสถานะการซื้อขายทองคำแท่งของจำเลยได้ทันที โดยโจทก์ไม่จำเป็นต้องแจ้งเตือนให้ทราบล่วงหน้า
จำเลยต้องรับผิดส่วนต่างของราคาทองคำที่ซื้อขายขาดทุนและค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้น แสดงว่าการซื้อขายทองคำแท่งของจำเลยกับโจทก์มีกำหนดเวลาชำระหนี้แน่นอนโดยจำเลยต้องชำระเงินภายใน 5 วันทำการ หากครบกำหนด 5 วันทำการ จำเลยไม่ชำระเงินโจทก์จึงมีสิทธิเรียกร้องให้จำเลยปฏิบัติตามสัญญาได้นับแต่เวลานั้น ส่วนกรณีที่โจทก์นำทองคำแท่งที่จำเลยสั่งซื้อไว้ออกขายนำมาหักจากราคาที่จำเลยสั่งซื้อ เป็นเพียงการดำเนินการตามข้อตกลงที่ให้สิทธิโจทก์ทำได้เพื่อบรรเทาความเสียหายอันเกิดจากการผิดสัญญาของจำเลยเท่านั้น มิใช่สิทธิเรียกร้องให้ชำระหนี้ของโจทก์เพิ่งเกิดในวันที่โจทก์นำทองคำแท่งที่จำเลยสั่งซื้อออกขาย ข้อเท็จจริงได้ความว่าจำเลยสั่งซื้อทองคำแท่งจากโจทก์ 3 ครั้ง
เมื่อวันที่ 4 ธันวาคม 2555 วันที่ 17 ธันวาคม 2555 และวันที่ 11 เมษายน 2556 ตามลำดับ กำหนดชำระราคาภายใน 5 วันทำการนับแต่วันสั่งซื้อแต่ละครั้ง โดยเฉพาะการสั่งซื้อทองคำแท่งครั้งสุดท้ายเมื่อวันที่ 11 เมษายน 2556 นั้น ปรากฏว่าวันที่ 12 ถึง 16 เมษายน 2556 เป็นวันหยุดราชการ ต้องเริ่มนับวันทำการวันพุธที่ 17 เมษายน 2556 ถึงวันอังคารที่ 23 เมษายน 2556 ไม่รวมวันที่ 20 และ 21 เมษายน 2556 ซึ่งเป็นวันเสาร์และวันอาทิตย์หยุดราชการ ดังนั้น วันที่โจทก์อาจบังคับตามสิทธิเรียกร้องได้คือวันที่ 23 เมษายน 2556 เมื่อโจทก์นำคดีมาฟ้องเมื่อวันที่ 29 มิถุนายน 2558 จึงพ้นกำหนดเวลา 2 ปี ฟ้องโจทก์จึงขาดอายุความ ที่ศาลอุทธรณ์ภาค 7 พิพากษามานั้น ศาลฎีกาเห็นพ้องด้วย กรณีไม่จำต้องวินิจฉัยฎีกาของโจทก์ประเด็นอื่น เนื่องจากไม่ทำให้ผลแห่งคดีเปลี่ยนแปลง
ผลคำพิพากษา
พิพากษายืน ค่าฤชาธรรมเนียมชั้นฎีกาให้เป็นพับ.
