คำฟ้องและคำให้การ
โจทก์ฟ้องว่า โจทก์ทั้งสองเป็นสามีภริยากันโดยเปิดเผย และได้ยื่นคำร้องขอจดทะเบียนสมรส จำเลยเป็นนายทะเบียนมีหน้าที่รับจดทะเบียนครอบครัว พ.ศ. ๒๔๗๘ ได้บอกปัดไม่ยอมรับจดทะเบียนสมรสให้ ตาม ขอให้ศาลพิพากษาว่าโจทก์ทั้งสองเป็นสามีภริยากันโดยชอบด้วยกฎหมาย และบังคับให้จำเลยรับจดทะเบียนสมรสให้
จำเลยให้การปฏิเสธ
คำพิพากษาศาลล่าง
ศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยซึ่งเป็นนายทะเบียนรับจดทะเบียนสมรสให้โจทก์ โจทก์และจำเลยอุทธรณ์
ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน
ศาลฎีกาวินิจฉัย
จำเลยฎีกา
ศาลฎีกาเห็นว่า จำเลยมีหน้าที่ ต้องรับจดทะเบียนสมรสตามพ.ร.บ. จดทะเบียนครอบครัว พ.ศ. ๒๔๗๘ บอกปัดไม่รับจดทะเบียนสมรสให้แก่โจทก์ จำเลยอ้างว่า ได้ปฏิบัติไปตามคำสั่งของกระทรวงมหาดไทย ปัญหามีว่า คำสั่งของกระทรวงมิได้อาศัยอำนาจตามบทกฎหมายฉบับใด จึงเป็นเพียงระเบียบภายในระหว่างเจ้าหน้าที่ของกระทรวงมหาดไทยด้วยกันเท่านั้น จะใช้บังคับแก่บุคคลทั่วไปเช่นกฎหมายหาได้ไม่ แม้ในตอนท้ายของคำสั่งกระทรวงมหาดไทยก็แสดงว่า ให้ใช้วิธีการที่ไม่มีกฎหมายสนับสนุนไปพลางในระหว่างที่กระทรวงมหาดไทยกำลังดำเนินการแก้ไขกฎหมายให้สอดคล้องกับนโยบาลตามที่ปรากฏในคำสั่งนั่นเอง ศาลล่างทั้งสองพิพากษาให้จำเลยแพ้คดีชอบแล้ว
ผลคำพิพากษา
พิพากษายืน
