มาตรา 156 ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง
ส่วนที่ ๑ การกำหนดและการชำระค่าฤชาธรรมเนียม และการยกเว้นค่าธรรมเนียมศาล
การยื่นคำร้องตามวรรคหนึ่ง ผู้ร้องอาจเสนอพยานหลักฐานไปพร้อมคำร้องและหากศาลเห็นสมควรไต่สวนพยานหลักฐานเพิ่มเติมก็ให้ดำเนินการไต่สวนโดยเร็วเท่าที่จำเป็น ทั้งนี้ ศาลจะมีคำสั่งให้งดการดำเนินกระบวนพิจารณาคดีนั้นไว้ทั้งหมดหรือแต่บางส่วนเป็นการชั่วคราวจนกว่าการพิจารณาสั่งคำร้องขอยกเว้นค่าธรรมเนียมศาลจะถึงที่สุดก็ได้ตามที่ศาลเห็นสมควร
แนวคำพิพากษาศาลฎีกาที่เกี่ยวข้อง
312 คดี
ชั้นไต่สวนคำร้องขอดำเนินคดีอย่างคนอนาถาของโจทก์ในศาลชั้นต้นไม่มีการสืบพยานโจทก์เลยแม้แต่ปากเดียว กรณีจึงไม่ต้องด้วยบทบัญญัติในประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 156 วรรคสี่ โจทก์จะยื่นคำร้องขอต่อศาลชั้นต้นให้พิจารณาคำขอนั้นใหม่หาได้ไม่
อ่านฉบับเต็ม
มาตราที่วินิจฉัยร่วม:
ป.วิ.พ. มาตรา 156
ชั้นไต่สวนคำร้องขอดำเนินคดีอย่างคนอนาถาของโจทก์ในศาลชั้นต้นไม่มีการสืบพยานโจทก์เลยแม้แต่ปากเดียว กรณีจึงไม่ต้องด้วยบทบัญญัติในประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 156 วรรคสี่ โจทก์จะยื่นคำร้องขอต่อศาลชั้นต้นให้พิจารณาคำขอนั้นใหม่หาได้ไม่
อ่านฉบับเต็ม
มาตราที่วินิจฉัยร่วม:
ป.วิ.พ. มาตรา 156
แม้มาตรา 156 วรรคท้าย แห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งจะบัญญัติว่า การอุทธรณ์คำสั่งให้ยื่นคำขอเป็นคำร้อง และจำเลยทั้งสี่อุทธรณ์คำสั่งมาในรูปแบบคำฟ้องอุทธรณ์คำสั่งแต่ตามเนื้อหาในอุทธรณ์คำสั่งดังกล่าวได้โต้แย้งคำสั่งของศาลชั้นต้นไว้โดยชัดแจ้งทั้งได้ชำระค่าขึ้นศาลมาเป็นจำนวนถึง 200 บาท ซึ่งเกินกว่าที่จะต้องชำระในรูปแบบของคำร้องอุทธรณ์คำสั่ง ดังนั้นเพื่อประโยชน์แห่งความยุติธรรม จึงให้รับอุทธรณ์คำสั่งของจำเลยทั้งสี่ไว้พิจารณา
อ่านฉบับเต็ม
มาตราที่วินิจฉัยร่วม:
ป.วิ.พ. มาตรา 67
ป.วิ.พ. มาตรา 156
ความว่า จำเลยที่ 2 ฎีกา พร้อมกับยื่นคำร้องขอฎีกาอย่างคนอนาถา ศาลชั้นต้นไต่สวนคำร้องแล้วเห็นว่า จำเลยที่ 2มีรถยนต์โดยสารขนาดเล็กบรรทุกผู้โดยสารได้ 19 คน 1 คันซึ่งเอาประกันภัยไว้กับบริษัทสินมั่นคงประกันภัย จำกัดแสดงว่า จำเลยที่ 2 ฐานะดีพอสมควร แม้จำเลยที่ 2 จะประสบอุบัติเหตุต้นขาหัก แต่ก็ได้รับการรักษาในโรงพยาบาลเอกชน และสามารถ จ่ายค่ารักษาพยาบาลเป็นจำนวนถึง 29,458 บาทได้ เชื่อว่าจำเลยที่ 2 ยังพอมีเงินเสียค่าธรรมเนียมศาลได้ และไม่ยากจนจริง จึงให้ยก…
อ่านฉบับเต็ม
มาตราที่วินิจฉัยร่วม:
ป.วิ.พ. มาตรา 156
ป.วิ.พ. มาตรา 246
ป.วิ.พ. มาตรา 247
ความว่า จำเลยที่ 1 ฎีกา พร้อมกับยื่นคำร้องขอฎีกาอย่างคนอนาถา ในวันนัดไต่สวนคำร้องศาลชั้นต้นสั่งว่าจำเลยที่ 1 ไม่สาบานตนว่าเป็นคนยากจนก่อนที่จะมีการไต่สวน คำร้อง จึงรับฟังไม่ได้ว่าจำเลยที่ 1 ยากจนจริง ให้ยกคำร้อง ขอดำเนินคดีอย่างคนอนาถาในชั้นฎีกาของจำเลยที่ 1หากจำเลยที่ 1 ประสงค์จะฎีกาให้นำเงินค่าขึ้นศาลชั้นฎีกามาชำระใน 15 วันจำเลยที่ 1 เห็นว่า ในวันนัดไต่สวนคำร้องขอฎีกาอย่างคนอนาถานั้นทนายจำเลยที่ 1 ได้ขอเลื่อนคดีโดยมีเหตุที่ไม่สามารถไปศาลได้ และ…
อ่านฉบับเต็ม
มาตราที่วินิจฉัยร่วม:
ป.วิ.พ. มาตรา 155
ป.วิ.พ. มาตรา 156
ความว่า โจทก์ฟ้องพร้อมกับยื่นคำร้องขอฟ้องคดีอย่างคนอนาถา ศาลภาษีอากรกลางมีคำสั่งให้ยกคำร้องโจทก์เห็นว่า ศาลภาษีอากรกลางมีคำสั่งให้ยกคำร้องโดยมิได้ ทำการไต่สวนก่อนคดีของโจทก์มีมูลที่จะฟ้องร้องได้ แต่กิจการ ของโจทก์ประสบภาวะขาดทุนไม่สามารถที่จะหาเงินมาชำระ ค่าธรรมเนียมศาลได้ โปรดมีคำสั่งให้ไต่สวนคำร้องและอนุญาต ให้โจทก์ฟ้องคดีอย่างคนอนาถาด้วยหมายเหตุ จำเลยที่ 1 ที่ 2 ที่ 3 ได้รับสำเนาคำร้องแล้ว(อันดับ 13 แผ่นที่ 2, อันดับ 18 แผ่นที่ 4,5) จำเลยที่ 4…
อ่านฉบับเต็ม
มาตราที่วินิจฉัยร่วม:
ป.วิ.พ. มาตรา 155
ป.วิ.พ. มาตรา 156
พ.ร.บ.จัดตั้งศาลภาษีอากรและวิธีพิจารณาคดีภาษีอากร พ.ศ.2528 มาตรา 17
ความว่า จำเลยฎีกา พร้อมกับยื่นคำร้องขอฎีกาอย่างคนอนาถา ศาลชั้นต้นมีคำสั่งให้ยกคำร้องและสั่งว่าหากประสงค์ที่จะ ฎีกาต่อไปให้นำเงินค่าธรรมเนียมมาชำระภายใน 15 วัน นับแต่วันที่ 26 พฤษภาคม 2535จำเลยยื่นคำร้องว่า ครบกำหนดที่ศาลสั่งแล้ว จำเลยยังหา เงินค่าธรรมเนียมมาวางไม่ได้ เนื่องจากจำเลยมีคดีที่อยู่ในระหว่างพิจารณาของศาลแพ่ง ซึ่งจำเลยเป็นโจทก์ในคดีนั้น คดีของ จำเลยมีทางชนะคดี จำเลยจึงไม่มีเงินที่จะนำมาเป็นค่าธรรมเนียม เพื่อยื่นฎีกาในครั้งนี้ โปรดมีคำสั…
อ่านฉบับเต็ม
มาตราที่วินิจฉัยร่วม:
ป.วิ.พ. มาตรา 156
ความว่า โจทก์ฎีกา พร้อมกับยื่นคำร้องขอดำเนินคดีในชั้นฎีกาอย่างคนอนาถา ศาลชั้นต้นมีคำสั่งว่า ไม่ปรากฏ ต่อศาลเป็นอย่างอื่นและคดีมีเหตุควรฎีกาได้ อนุญาตให้โจทก์ ดำเนินคดีอย่างคนอนาถาโดยยกเว้นให้เสียค่าธรรมเนียมศาล เพียงกึ่งหนึ่ง ให้โจทก์นำเงินมาวางศาลภายใน 7 วัน มิฉะนั้น ถือว่าทิ้งคำร้องโจทก์เห็นว่า ปัจจุบันโจทก์ยากจนลงกว่าเดิมเป็นอย่างมากไม่มีโอกาสที่จะทำงานหาเลี้ยงชีพและมีเงินเหลือพอที่จะชำระ ค่าฤชาธรรมเนียมครึ่งหนึ่งตามคำสั่งศาลได้ ทั้งไม่มีทรัพย…
อ่านฉบับเต็ม
มาตราที่วินิจฉัยร่วม:
ป.วิ.พ. มาตรา 155
ป.วิ.พ. มาตรา 156
ความว่า จำเลยที่ 1 ฎีกา พร้อมกับยื่นคำร้องขอฎีกาอย่างคนอนาถา ศาลชั้นต้นไต่สวนคำร้องแล้วสั่งว่า แม้ข้อเท็จจริงจะฟังได้ว่า จำเลยที่ 1 เป็นคนยากจนอยู่บ้าง แต่คดีไม่มีเหตุผลอันสมควรที่จะฎีกาเพราะฎีกาจำเลยที่ 1 เป็นฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริง ต้องห้ามฎีกาตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 248 ที่แก้ไขใหม่ ให้ยกคำร้องขอดำเนินคดีอย่างคนอนาถาในชั้นฎีกา ของจำเลยที่ 1 หากจำเลยที่ 1 ประสงค์จะดำเนินคดีต่อไป ให้จำเลยที่ 1 นำค่าฤชาธรรมเนียมทั้งหมดมาวางศาลภายใ…
อ่านฉบับเต็ม
มาตราที่วินิจฉัยร่วม:
ป.วิ.พ. มาตรา 155
ป.วิ.พ. มาตรา 156
ป.วิ.พ. มาตรา 248
ความว่า จำเลยที่ 4 ฎีกาพร้อมกับยื่นคำร้องขอฎีกาอย่างคนอนาถา ศาลชั้นต้นไต่สวนคำร้องแล้ว เห็นว่า ข้อเท็จจริงยังฟังไม่ได้ว่าจำเลยที่ 4 เป็นคนยากจนไม่สามารถเสียค่าธรรมเนียมศาลได้ ให้ยกคำร้อง ของ จำเลยที่ 4 หากจำเลยที่ 4ประสงค์จะดำเนินคดีในชั้นฎีกาต่อไปให้นำเงินค่าธรรมเนียมศาลชั้นฎีกามาวางศาลภายใน 15 วันจำเลยที่ 4 เห็นว่า จำเลยที่ 4 เป็นคนยากจนควรได้รับอนุญาต ให้ดำเนินคดีอย่างคนอนาถาในชั้นฎีกา กล่าวคือจำเลยที่ 4มีรายได้จากการรับบำนาญเดือนละ 5,000 บาท…
อ่านฉบับเต็ม
มาตราที่วินิจฉัยร่วม:
ป.วิ.พ. มาตรา 155
ป.วิ.พ. มาตรา 156
ในชั้นไต่สวนอนาถา โจทก์ยื่นบัญชีระบุพยานและบัญชีระบุพยานเพิ่มเติมครั้งที่ 1ไว้ แม้บัญชีระบุพยานดังกล่าวโจทก์จะได้พิมพ์ข้อความต่อท้ายบัญชีพยานว่า "ไต่สวนอนาถา" แต่ในชั้นพิจารณาก่อนวันนัดสืบพยานโจทก์ โจทก์ยื่นคำแถลงขอระบุพยานเพิ่มเติมพร้อมกับบัญชีระบุพยานเพิ่มเติมครั้งที่ 2 ต่อศาลชั้นต้นอีก แสดงว่าโจทก์ยังประสงค์จะถือเอาบัญชีระบุพยานทั้งสองฉบับที่ยื่นไว้ในชั้นไต่สวนคำร้องขอดำเนินคดีอย่างคนอนาถาเป็นบัญชีระบุพยานของโจทก์ในชั้นพิจารณาด้วย ย่อมถือได้ว่…
อ่านฉบับเต็ม
มาตราที่วินิจฉัยร่วม:
ป.วิ.พ. มาตรา 88
คำสั่งศาลชั้นต้นที่ให้ยกคำร้องขอฟ้องคดีชั้นอุทธรณ์อย่างคนอนาถา เมื่อได้ไต่สวนพยานหลักฐานที่จำเลยที่ 1 ที่ 2 นำมาแสดงเพิ่มเติมแล้วนั้น ตาม ป.วิ.พ. มาตรา 156 วรรคสี่ มิได้บัญญัติว่าให้เป็นที่สุด จำเลยที่ 1 ที่ 2 มีสิทธิอุทธรณ์คำสั่งดังกล่าวต่อศาลอุทธรณ์ได้ภายใน 7 วัน นับตั้งแต่ศาลชั้นต้นมีคำสั่งตามป.วิ.พ. มาตรา 156 วรรคห้า การขอขยายระยะเวลาชำระค่าธรรมเนียมนั้น แม้จะล่วงเลยกำหนดเวลาวางเงินค่าธรรมเนียมศาลตามคำสั่งศาลชั้นต้นมาแล้วก็ตามถ้าหากศาลอุทธรณ์…
อ่านฉบับเต็ม
มาตราที่วินิจฉัยร่วม:
ป.วิ.พ. มาตรา 156
การที่จำเลยที่ 1 ฎีกาว่า จำเลยที่ 1 ไม่มีเจตนาจะไม่มาศาลตามกำหนดนัดเพราะรถที่จำเลยที่ 1 ใช้เป็นพาหนะเดินทางมาศาลเกิดอุบัติเหตุอันเป็นเหตุสุดวิสัยมิอาจก้าวล่วงเสียได้ การที่ศาลว่าไม่มีเหตุสมควรจะไต่สวนคำร้องขอพิจารณาคดีใหม่ของจำเลยที่ 1 จำเลยที่ 1จึงไม่เห็นชอบด้วย เพราะตาม ป.วิ.พ.นั้น เหตุที่จำเลยที่ 1 ไม่จงใจขาดนัดพิจารณา ศาลจะต้องไต่สวนและหากได้ความว่าจำเลยที่ 1 ไม่จงใจขาดนัดพิจารณา ศาลจะต้องดำเนินการพิจารณาคดีใหม่ ถือได้ว่าเป็นการคัดค้านคำพิพาก…
อ่านฉบับเต็ม
มาตราที่วินิจฉัยร่วม:
ป.วิ.พ. มาตรา 156
ป.วิ.พ. มาตรา 202
ป.วิ.พ. มาตรา 207
ป.วิ.พ. มาตรา 209
ป.วิ.พ. มาตรา 223
ป.วิ.พ. มาตรา 226
ป.วิ.พ. มาตรา 227
ป.วิ.พ. มาตรา 229
การที่จำเลยที่ 1 ฎีกาว่า จำเลยที่ 1 ไม่มีเจตนาจะไม่มาศาลตามกำหนดนัดเพราะรถที่จำเลยที่ 1 ใช้เป็นพาหนะเดินทางมาศาลเกิดอุบัติเหตุอันเป็นเหตุสุดวิสัยมิอาจก้าวล่วงเสียได้ การที่ศาลว่าไม่มีเหตุสมควรจะไต่สวนคำร้องขอพิจารณาคดีใหม่ของจำเลยที่ 1 จำเลยที่ 1จึงไม่เห็นชอบด้วย เพราะตาม ป.วิ.พ.นั้น เหตุที่จำเลยที่ 1 ไม่จงใจขาดนัดพิจารณา ศาลจะต้องไต่สวนและหากได้ความว่าจำเลยที่ 1 ไม่จงใจขาดนัดพิจารณา ศาลจะต้องดำเนินการพิจารณาคดีใหม่ ถือได้ว่าเป็นการคัดค้านคำพิพาก…
อ่านฉบับเต็ม
มาตราที่วินิจฉัยร่วม:
ป.วิ.พ. มาตรา 156
ป.วิ.พ. มาตรา 202
ป.วิ.พ. มาตรา 207
ป.วิ.พ. มาตรา 209
ป.วิ.พ. มาตรา 223
ป.วิ.พ. มาตรา 226
ป.วิ.พ. มาตรา 227
ป.วิ.พ. มาตรา 229
ศาลชั้นต้นเลื่อนการไต่สวนคำร้องขออุทธรณ์อย่างคนอนาถาของจำเลยไปตามคำร้องขอของจำเลย จึงเป็นหน้าที่ของจำเลยจะต้องคำนวณระยะเวลาที่ต้องใช้ในการเดินทางและออกเดินทางเสียแต่เนิ่น ๆ เพื่อให้ทันเวลานัดของศาล เมื่อข้อเท็จจริงตามคำร้องไม่ปรากฏว่ารถยนต์โดยสารที่จำเลยเดินทางมานั้น ใช้เวลาเดินทางมากกว่าปกติเกินกว่าที่คาดคิดแต่อย่างใดจึงเห็นได้ว่าการที่จำเลยมาศาลไม่ทันเวลานัด เป็นเพราะความผิดของจำเลยที่ไม่ออกเดินทางมาก่อนหน้านั้น ดังนั้น แม้จะฟังเป็นความจริงดังท…
อ่านฉบับเต็ม
มาตราที่วินิจฉัยร่วม:
ป.วิ.พ. มาตรา 21
ป.วิ.พ. มาตรา 155
ป.วิ.พ. มาตรา 156
มาตรานี้เกี่ยวกับเรื่องของคุณหรือไม่?
ขอรับคำปรึกษา
ทนายความช่วยดูข้อเท็จจริงและบอกทางเลือกที่เหมาะกับคุณ
ตัวบทเพื่อการค้นคว้า ฉบับที่ใช้อ้างอิงทางกฎหมายคือฉบับที่ประกาศในราชกิจจานุเบกษา · ชุดข้อมูลตัวบทกฎหมายไทย (Dhamanoon/thai-code-of-law_dataset, CC-BY 4.0) คัดจากฉบับรวมแก้ไขของสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา